Program TOP Mama w ZOZ w Wągrowcu
Minął już miesiąc od czasu, gdy ZOZ w Wągrowcu przystąpił do wdrożenia i realizacji opracowanego przez Ministerstwo Zdrowia programu TOP Mama – Interwencyjny Punkt Położniczy.
Program TOP (transport-opieka-poród) Mama to nowy model opieki medycznej skierowany do kobiet w ciąży mieszkających w regionach, gdzie dojazd do najbliższego oddziału położniczego wymaga pokonania pewnej odległości. Jego celem jest umożłiwienie szybkiego dostępu do położnej, która dokonuje oceny stanu ciężarnej (zaawansowania akcji porodowej) i organizuje bezpieczny transport do odpowiedniego szpitala. W przypadku wągrowieckiego TOP Mama, pacjentki będą przekazywane do oddziału porodowego prowadzonego przez szpitale w Obornikach, Pile lub Gnieźnie. Warto zaznaczyć, że jeżeli sytuacji kliniczna na to pozwoli, przyszła mama może wskazać wybrany przez siebie oddział porodowy, do którego zostanie przewieziona ambulansem medycznym z wągrowieckiego szpitala.
ZOZ w Wągrowcu niemal przez trzy miesiące przygotowywał się do podjęcia realizacji programu. Należało przygotować i wyposażyć odpowiednie pomieszczenie (znajduje się ono na I piętrze w budynku głównym szpitala), wydzielić i doposażyć ambulans medyczny, przygotować i wdrożyć odpowiednie procedury wewnętrzne (m.in. dokonano zmiany regulaminu organizacyjnego, co wymagało stosownej uchwały Rady Społecznej ZOZ). Wreszcie – przystąpienie do programu nie byłoby możliwe bez dysponowania kadrą doświadczonych i wysoko wykwalifikowanych pań położnych, którym wsparcia przy realizacji tych świadczeń udzielać będą pracujący w szpitalu lekarze ginekolodzy-położnicy.
W trakcie całego okresu przygotowawczego planowane zmiany były na bieżąco uzgadniane przez kierownictwo ZOZ z konsultant krajową w dziedzinie położnictwa i ginekologii prof. dr hab. med. Anną Wender-Ożegowską. Uzyskano także pozytywną opinię dla naszego szpitala ze strony Konsultant wojewódzkiej prof. dr hab. med. Małgorzaty Kędzi.
Jak podaje Ministerstwo Zdrowia, TOP Mama nie jest „nową porodówką” ani miejscem planowego porodu. To forma opieki przy wybranych placówkach z SOR-em, gdzie zadaniem położnej jest ocena stanu zdrowia ciężarnej i wykonanie bezpiecznego transportu do właściwego oddziału położniczego – oczywiście jeśli stan zdrowia kobiety i postęp porodu na to pozwalają.
Projekt nie zakłada „porodów na SOR-ze”. Porody mają odbywać się w specjalnie przygotowanych przestrzeniach szpitalnych, a sam poród na SOR-ze ma być sytuacją całkowicie incydentalną. W przypadku naszego ZOZ-u – miejsce porodu zostało zorganizowane obok Odziału Ginekologii. Miejsce to znajduje się w bezpośredniej bliskości głównego traktu komunikacyjnego (szybki dostęp do windy), obok sali operacyjnej oraz gabinetu USG. „Pokój narodzin” wyposażony jest w komplet wymaganego przez NFZ sprzętu medycznego. Jest to miejsce poza dostępem dla osób postronnych, zapewniające ciszę i komfort pobytu, z oddzielnym węzłem sanitarnym.
Projekt TOP Mama ma pełnić funkcję zabezpieczającą kobiety w ciąży w tych regionach, gdzie dostęp do oddziałów położniczych jest ograniczony oraz w sytuacji, gdy akcja porodowa postępuje dynamicznie.
Z taką właśnie sytuacja mieliśmy do czynienia 29 czerwca br., gdy do wągrowieckiego szpitala zgłosiła się jedna z mieszkanek Gołańczy. Pacjentka, po rozpoznaniu sytuacji klinicznej, została przekazana przez ratowników medycznych pod opiekę dyżurnej położnej, która we współpracy z dyżurnym lekarzem ginekologiem przyjęli poród. Po odpowiednim zaopatrzeniu mamę i zdrowego chłopca (waga 3.300 g) ambulansem sanitarnym przekazano do najbliższej jednostki prowadzącej oddział neonatologii. Sytuacja ta była dla zespołu medycznego przede wszystkim sprawdzianem działania Programu TOP Mama w realiach autentycznej sytuacji klinicznej. Warto w tym miejscu wyraźnie podkreślić, że położna w Polsce jest zawodem samodzielnym, o szerokich kwalifikacjach – co wynika wprost z obowiązujących przepisów prawa. Położne mają w szczególności pełne kompetencje do samodzielnego prowadzenia i odebrania porodu fizjologicznego oraz reagowania w sytuacjach nagłych.
ZOZ w Wągrowcu jako pierwsza jednostka w kraju spełnił wszystkie wymagania niezbędne do uruchomienia „pokoju narodzin”.
